Güney Afrika: kripto varlık ve stablecoin düzenlemesi (10 Kasım 2026 itibarıyla)
Durum: kripto varlık hizmet sağlayıcıları için yürürlükte; kripto varlıklar FAIS Act kapsamında bir finansal üründür, Financial Sector Conduct Authority (FSCA) kripto varlık hizmet sağlayıcılarına (CASP) 1 Haziran 2023'te lisans vermeye başladı ve 31 Mart 2026 itibarıyla 533 CASP lisans başvurusundan 310'unu onaylamıştı; South African Reserve Bank (SARB) ise FSCA ile ortak bir duyuruda yabancı para birimine sabitlenmiş stablecoinleri yurt içi işlemler için ödeme aracı olarak kabul etmesinin olası olmadığını söylüyor. Güney Afrika'da Financial Sector Conduct Authority (FSCA), kripto varlıkları 37 sayılı 2002 tarihli Financial Advisory and Intermediary Services Act (FAIS Act) kapsamında finansal ürün ilan etti. Beyan 19 Ekim 2022'de resmî gazetede yayımlandı ve FSCA, kripto varlık hizmet sağlayıcılarına (CASP) FAIS Act kapsamında 1 Haziran 2023'te lisans vermeye başladı. FSCA, 31 Mart 2026 itibarıyla 533 CASP lisans başvurusundan 310'unu onaylamıştı. South African Reserve Bank (SARB) National Payment System Department ile FSCA'nın kripto varlıkların yurt içi ödeme amaçlı kullanımına ilişkin Joint Communication'ı, bu belgenin amaçları bakımından kripto varlıkların stablecoinleri de kapsadığını, bir kripto varlığın kanuni ödeme aracı niteliği taşımadığını ve SARB'nin yabancı para birimine sabitlenmiş stablecoinleri yurt içi işlemler için ödeme aracı olarak kabul etmesinin olası olmadığını belirtiyor. Joint Communication'ın PDF'inin 8. sayfasındaki imza bölümünde Arif Ismail (Head: National Payment System Department, South African Reserve Bank) için "Tarih: 2026-05-21" (ACHIVX çevirisi) · Orijinal (İngilizce): "Date: 2026-05-21", Katherine Gibson (Deputy Commissioner, Financial Sector Conduct Authority) için "Tarih: 2026-05-28" (ACHIVX çevirisi) · Orijinal (İngilizce): "Date: 2026-05-28" yazıyor. Aynı belge, IFWG'nin randa sabitlenmiş stablecoinlerin kullanım senaryolarını analiz ettiğini söylüyor.
Bu sayfa devlet kaynaklarının söylediklerini aktarır. Hukuki tavsiye değildir.
10 Kasım 2026 itibarıyla durum
| Durum | Kural | Başlangıç | Kaynak |
|---|---|---|---|
| Yayımlandı | FSCA'nın kripto varlıkları FAIS Act kapsamında finansal ürün ilan eden beyanı: "Financial Sector Conduct Authority (FSCA), 19 Ekim 2022'de Government Gazette'te yayımlanan, Kripto Varlıkların FAIS Act kapsamında finansal ürün olarak ilan edilmesine ilişkin beyanı yayımlamıştır." (ACHIVX çevirisi) · Orijinal (İngilizce): "The Financial Sector Conduct Authority (FSCA) has published the declaration of Crypto Assets as a financial product under the FAIS Act, which was gazetted on 19 October 2022." | 19 Ekim 2022 (resmî gazetede yayım) | FSCA |
| Yürürlükte | CASP'lere FAIS Act kapsamında finansal hizmet sağlayıcısı (FSP) olarak lisans verilmesi: FSCA "37 sayılı 2002 tarihli Financial Advisory and Intermediary Services (FAIS) Act kapsamında kripto varlık hizmet sağlayıcılarına (CASP) yönelik lisans sürecini 1 Haziran 2023'te başlattı." (ACHIVX çevirisi) · Orijinal (İngilizce): "commenced the licensing process for crypto asset service providers (CASPs) under the Financial Advisory and Intermediary Services (FAIS) Act, No. 37 of 2002 on 1 June 2023." | 1 Haziran 2023 | FSCA |
| Açıklama | SARB ve FSCA Joint Communication: Crypto assets for domestic payment purposes (File Ref. no.: 18/4/1_Crypto Assets): "Bu Duyurunun amaçları bakımından kripto varlıklar stablecoinleri de kapsar." (ACHIVX çevirisi) · Orijinal (İngilizce): "For purposes of this Communication, crypto assets include stablecoins." Belge, bir kripto varlığın kanuni ödeme aracı niteliği taşımadığını, NPS Act'te tanımlandığı anlamda ne para ne de fon olduğunu ve SARB'nin yabancı para birimine sabitlenmiş stablecoinleri yurt içi işlemler için ödeme aracı olarak kabul etmesinin olası olmadığını belirtiyor. | İmzalayanlar: Arif Ismail (SARB), "Tarih: 2026-05-21" (ACHIVX çevirisi) · Orijinal (İngilizce): "Date: 2026-05-21"; Katherine Gibson (FSCA), "Tarih: 2026-05-28" (ACHIVX çevirisi) · Orijinal (İngilizce): "Date: 2026-05-28" | SARB |
| Açıklama | FSCA lisans güncellemesi: 31 Mart 2026 itibarıyla "FSCA toplam 533 CASP lisans başvurusu almıştı; bunlardan 310'u onaylandı, 17'si reddedildi." (ACHIVX çevirisi) · Orijinal (İngilizce): "the FSCA had received a total of 533 CASP licence applications, of which 310 have been approved and 17 declined." FSCA ayrıca lisanssız olabilecek CASP'lere yönelik 81 soruşturma bildiriyor. Hukuki statü konusunda bülten şunu söylüyor: "South African Reserve Bank şu anda kripto varlıkları para olarak tanımıyor." (ACHIVX çevirisi) · Orijinal (İngilizce): "The South African Reserve Bank does not currently recognise crypto assets as currency." | 15 Nisan 2026 (FSCA basın bülteni) | FSCA |
| Yayımlandı | FSCA "LIST OF LICENSED CRYPTO ASSET SERVICE PROVIDERS - DECEMBER 2025": A bölümü (FAIS Act kapsamında lisanslı CASP'ler) 1'den 291'e kadar numaralandırılmıştır; B bölümü ürün kategorileri kaldırılmış CASP'leri, C bölümü süresi dolmuş lisansları (1) ve D bölümü geçici olarak geri alınmış lisansları (1) listeler. Liste, FSCA'nın 31 Mart 2026 itibarıyla verdiği 310 onay sayısından öncedir. | Aralık 2025 | FSCA |
Temel kurallar
- Tanım (Joint Communication'da aktarıldığı biçimiyle beyan). Kripto varlık, "bir merkez bankası tarafından ihraç edilmeyen, ancak gerçek ve tüzel kişiler tarafından ödeme, yatırım ve diğer fayda biçimleri amacıyla elektronik olarak alınıp satılabilen, aktarılabilen veya saklanabilen" (ACHIVX çevirisi) · Orijinal (İngilizce): "is not issued by a central bank, but is capable of being traded, transferred or stored electronically by natural and legal persons for the purpose of payment, investment and other forms of utility", kriptografik teknikler uygulayan ve dağıtık defter teknolojisi kullanan dijital bir değer temsilidir. (SARB)
- Kapsanan stablecoinler (Joint Communication). "Bu Duyurunun amaçları bakımından kripto varlıklar stablecoinleri de kapsar." (ACHIVX çevirisi) · Orijinal (İngilizce): "For purposes of this Communication, crypto assets include stablecoins." (SARB)
- Kanuni ödeme aracı değil (Joint Communication). "Bir kripto varlık kanuni ödeme aracı niteliği taşımaz." (ACHIVX çevirisi) · Orijinal (İngilizce): "A crypto asset does not have legal tender status." (SARB)
- NPS Act kapsamında ödemeler (Joint Communication). "Bir kripto varlık ne NPS Act'te tanımlandığı anlamda paradır ne de fondur; bu nedenle SARB'nin ödeme yorumunu ve dolayısıyla ödeme sistemi tanımını karşılamaz." (ACHIVX çevirisi) · Orijinal (İngilizce): "A crypto asset is neither money as defined in the NPS Act, nor funds and therefore does not meet the SARB’s interpretation of payment and thus the definition of a payment system." (SARB)
- Yabancı para birimine sabitlenmiş stablecoinler (Joint Communication). "Bu nedenle SARB'nin yabancı para birimine sabitlenmiş stablecoinleri yurt içi işlemler için ödeme aracı olarak kabul etmesi olası değildir." (ACHIVX çevirisi) · Orijinal (İngilizce): "The SARB is thus unlikely to consider foreign currency-pegged stablecoins as payment instruments for domestic transactions." (SARB)
- Randa sabitlenmiş stablecoinler (Joint Communication). "IFWG, ilgili düzenleyici kurumların uygun bir politika ve düzenleme yanıtı oluşturmasına bilgi sağlamak için randa sabitlenmiş stablecoinlerin uygulanabilir kullanım senaryolarını şu anda analiz ediyor." (ACHIVX çevirisi) · Orijinal (İngilizce): "The IFWG is currently analysing the applicable use cases of rand-pegged stablecoins to inform an appropriate policy and regulatory response by relevant regulators." "SARB, yurt içi stablecoin ödeme kullanım senaryolarını IFWG'nin Regulatory Sandbox'ında test etmekle ilgileniyor." (ACHIVX çevirisi) · Orijinal (İngilizce): "The SARB is interested in testing domestic stablecoin payment use cases in the IFWG’s Regulatory Sandbox." (SARB)
- NPS Act'in revizyonu (Joint Communication). "NPS Act'in revizyonu, SARB'nin takdirine bağlı olarak kripto varlıklar gibi para dışındaki ödeme araçlarını ilan etmesine ve düzenlemesine imkân verecek hükümler içerecektir." (ACHIVX çevirisi) · Orijinal (İngilizce): "The revision of the NPS Act will include provisions that would enable the SARB, at its discretion, to declare and regulate payment instruments other than money, such as crypto assets." (SARB)
- Aracıların ve danışmanların lisanslanması (Joint Communication). "Kripto varlıklarla ödeme türü faaliyetlere aracılık eden aracılar ve kripto varlıklarla ilgili danışmanlık veren kişiler, FAIS Act kapsamında FSCA tarafından FSP olarak yetkilendirilmiş olmak zorundadır." (ACHIVX çevirisi) · Orijinal (İngilizce): "Intermediaries facilitating crypto asset payment-type activities and persons giving advice related to crypto assets must be authorised by the FSCA as FSPs under the FAIS Act." (SARB)
- Müşterilerle iletişim (Joint Communication). "Lisanslı CASP'ler ayrıca, FSCA tarafından lisans verildikleri faaliyetlerin sınırlı kapsamı ve niteliği konusunda finansal müşterilerle açık ve net biçimde iletişim kurmak zorundadır (bu faaliyetlerin kanuni ödeme aracı teşkil etmediğini belirterek)." (ACHIVX çevirisi) · Orijinal (İngilizce): "Licensed CASPs must also communicate clearly and unambiguously with financial customers regarding the limited scope and nature of the activities for which they are licensed by the FSCA (noting that these activities do not constitute legal tender)." (SARB)
- FSCA lisansının kapsamı (FSCA, 15 Nisan 2026). FSCA lisansı danışmanlık, aracılık ve yatırım yönetimi hizmetleri için verilen bir FAIS Act lisansıdır; FSCA bülteni bunun kripto varlıkların kanuni ödeme aracı olarak tanınmasını kapsamadığını belirtiyor ve şunu söylüyor: "South African Reserve Bank şu anda kripto varlıkları para olarak tanımıyor." (ACHIVX çevirisi) · Orijinal (İngilizce): "The South African Reserve Bank does not currently recognise crypto assets as currency." (FSCA)
- Geçiş muafiyeti (FSCA, 20 Ekim 2022). Mevcut sağlayıcılar, muafiyetin belirlediği dönemde lisans başvurusu yapmışlarsa lisans olmadan faaliyetlerini sürdürebiliyordu: "Belirlenen dönem 1 Haziran 2023'ten 30 Kasım 2023'e kadardır." (ACHIVX çevirisi) · Orijinal (İngilizce): "The stipulated period is 1 June 2023 until 30 November 2023." (FSCA)
Kronoloji
| Tarih | Olay | Kaynak |
|---|---|---|
| 19 Ekim 2022 | FSCA'nın kripto varlıkları FAIS Act kapsamında finansal ürün ilan eden beyanı resmî gazetede yayımlandı | FSCA |
| 20 Ekim 2022 | FSCA'nın beyana ilişkin basın bülteni | FSCA |
| 1 Haziran 2023 | FSCA, CASP'lere FAIS Act kapsamında lisans vermeye başladı; geçiş dönemi başvuru süresi açıldı | FSCA, FSCA |
| 30 Kasım 2023 | Geçiş dönemi başvuru süresi kapandı | FSCA |
| Aralık 2025 | FSCA'nın lisanslı kripto varlık hizmet sağlayıcıları listesi (A bölümü 1'den 291'e kadar numaralandırılmış) | FSCA |
| 31 Mart 2026 | FSCA sayımı: 533 CASP lisans başvurusu alındı, 310'u onaylandı, 17'si reddedildi | FSCA |
| 15 Nisan 2026 | FSCA'nın CASP lisansları, uygulama tedbirleri ve kripto varlıkların hukuki statüsüne ilişkin basın bülteni | FSCA |
Burada ele alınmıyor
ifwg.co.za'ya erişilemediği için, IFWG'nin kripto varlıklara ilişkin tutum belgesi (2021) ve randa sabitlenmiş stablecoinler üzerine çalışmaları dahil IFWG belgeleri okunmadı; randa sabitlenmiş stablecoinlerin düzenleyici muamelesi burada yalnızca Joint Communication üzerinden anlatılıyor. Beyanın kendi Government Gazette metni, ilan numarası dahil, okunmadı; beyanın statüsü ve tanımı FSCA'nın 20 Ekim 2022 tarihli basın bülteninden ve Joint Communication'dan aktarılıyor. Joint Communication için verilen iki tarih, görüntülenen PDF'te iki imzanın yanındaki tarihlerdir; PDF'in metin katmanında tarih satırları boştur. Bu sayfanın kullandığı kaynaklar, revize edilmiş NPS Act'in kabul edilip edilmeyeceğini veya ne zaman kabul edileceğini söylemiyor.
Kaynaklar
- https://www.fsca.co.za/_api/cr3ad_newses(c10f4665-f95f-f111-a826-000d3a64f2c3)/cr3ad_document/$value
- https://www.fsca.co.za/_api/cr3ad_newses(d1c95f7a-9b38-f111-88b4-7c1e5277e2b1)/cr3ad_document/$value
- https://www.resbank.co.za/content/dam/sarb/what-we-do/payments-and-settlements/regulation-oversight-and-supervision/designation-notices/280526%20Joint%20Communication_Crypto%20assets%20for%20domestic%20payment%20purposes.pdf
- https://www.fsca.co.za/_api/cr3ad_newses(e8230219-bbdb-f011-8544-000d3ab44730)/cr3ad_document/$value
Kaynak gösterimi: Güney Afrika: kripto varlık ve stablecoin düzenlemesi (10 Kasım 2026 itibarıyla), achivx.org, https://achivx.org/tr/regulation/south-africa/, tarih itibarıyla 2026-11-10, CC BY 4.0